Pro-Ject Audio Debut Reference 10
Δοκιμή Πικάπ με κεφαλή Pick It PRO Balanced.
Δοκιμάζουμε την πιο πρόσφατη έκδοση του Debut, μιας εμβληματικής σειράς πλατό, η οποία αποτελεί ένα από τα σημεία αναφοράς της εταιρίας του δαιμόνιου Heinz Lichtenegger. Αν παρακολουθείτε συστηματικά τα πεπραγμένα της εταιρίας από την Αυστρία, ξέρετε τι να περιμένετε: Καλύτερα υλικά, καλύτερη απόδοση, λογική τιμή. Προσθέστε σε αυτά και την αρχιτεκτονική True Balanced και έχετε μια εικόνα για το τι εστί Reference 10.
H σειρά Debut είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα περίπτωση, καθώς αποτελεί την προσπάθεια της Pro-Ject για την δημιουργία ενός ποιοτικού αναλογικού συστήματος, σε σχετικώς προσιτή τιμή, ένα είδος εισόδου στον χώρο του βινυλίου για εκείνους που θα ήθελαν να ξεκινήσουν χωρίς σημαντικούς συμβιβασμούς. Η Debut πρέπει να είναι μια από τις μακροβιότερες σειρές της εταιρίας, με ιστορία που ξεκινά από το 1999, οπότε και παρουσιάστηκε το αρχικό μοντέλο και φτάνει μέχρι σήμερα, αποτελώντας μιας πρώτης τάξης έκθεση… ιδεών και εξελίξεων: Όλες οι προσπάθειες του Αυστριακού να εξελίξει τα πλατό του πέρασαν από τα Debut, από τον τρόπο ανάρτησης του κινητήρα και το υλικό του πλατό, μέχρι τον βραχίονα και τον τρόπο τροφοδοσίας. Η έκδοση που δοκιμάζουμε εδώ ονομάζεται Debut Reference 10 και είναι η πιο ώριμη από την πλευρά της σύνθεσης του συστήματος και εντυπωσιακή από την άποψη της αισθητικής.
Τι είναι καινούριο στο Reference 10; Το σύστημα περιλαμβάνει νέο βραχίονα με στέλεχος ενεργού μήκους 10 ιντσών, κατασκευασμένο με το γνωστό συνδυασμό αλουμινίου και ανθρακονημάτων, πλατό από ακρυλικό υλικό, υποπλατό από αλουμίνιο και βασίζεται σε καλωδίωση True Balanced, μια προσέγγιση την οποία η Pro-Ject προωθεί (δικαίως κατά τη γνώμη μου) εδώ και κάποια χρόνια, υποστηρίζοντάς την και με τους αντίστοιχους προενισχυτές phono.
Ένα σύστημα πλατό/βραχίονα True Balanced διαθέτει καλωδίωση η οποία διατηρεί την balanced μορφή του σήματος από την κεφαλή μέχρι τον προενισχυτή. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει ηλεκτρική σύνδεση μεταξύ των αρνητικών γραμμών της κεφαλής και, επιπροσθέτως, υπάρχει το κατάλληλο βύσμα σύνδεσης, συνήθως ένα πενταπολικό mini DIN. Στην εξίσωση μπαίνει και η κεφαλή, η οποία, αν είναι κινητού μαγνήτη, πρέπει να έχει εντελώς διαχωρισμένες γραμμές (L+, L-, R+, R-) χωρίς γαλβανική σύνδεση μεταξύ των αρνητικών. Τι κερδίζουμε με όλα αυτά; Η balanced μεταφορά του σήματος από την κεφαλή μέχρι το phono, επιτρέπει την καταστολή του θορύβου που μαζεύουν οι αγωγοί από το περιβάλλον και επειδή το σήμα είναι εξαιρετικά ασθενές (της τάξης των mV) αυτό είναι κάτι σημαντικό. Το πώς λειτουργούν οι balanced συνδέσεις δεν είναι του παρόντος. Ίσως πρέπει να αρκεστείτε στην άποψη του υπογράφοντος ότι αν απαιτείται μια balanced σύνδεση μεταξύ συσκευών ήχου για οικιακή χρήση, αυτή είναι η σύνδεση κεφαλής/phono.
Το πλατό Reference 10 είναι ένα σύστημα με πλατό/υποπλατό, οδήγηση με ιμάντα και ηλεκτρονικό έλεγχο στροφών. Η πλίνθος είναι κατασκευασμένη από ένα φύλλο MDF, το οποίο έχει υποστεί φινίρισμα με το χέρι σε οκτώ στάδια. Το μαύρο ματ χρώμα του είναι επιβλητικό, κατά την άποψή μου, σαφώς προτιμότερο από τις διάφορες λάκες με έντονη ανακλαστικότητα που χρησιμοποιούνται συχνά.
Η στήριξη της πλίνθου στην επιφάνεια όπου θα τοποθετηθεί η συσκευή γίνεται σε τρία σημεία, με ρυθμιζόμενα στοιχεία από αλουμίνιο, τα οποία περιλαμβάνουν στην δομή τους και υλικό απόσβεσης.
Το έδρανο είναι κλασικό, με άξονα από ανοξείδωτο χάλυβα και επιφάνειες οριζόντιας τριβής από ορείχαλκο. Η μετάδοση της κίνησης γίνεται μέσω ενός ιμάντα με παραλληλόγραμμη διατομή και ο κινητήρας είναι ηλεκτρονικά ελεγχόμενος, με επιλογή 33/45 στροφών, μέσω ενός μικρού διακόπτη On-Off-On.
Ο κινητήρας είναι σύγχρονος και οδηγείται από η ηλεκτρονικό κύκλωμα το οποίο πραγματοποιεί μετατροπή AC/DC/AC με υψηλής ποιότητας έξοδο ημίτονου, η συχνότητα του οποίου καθορίζει τον ρυθμό περιστροφής. Ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια εδώ, είναι η διπλή τροχαλία του κινητήρα, η οποία με την χρήση εναλλακτικού ιμάντα, κυλινδρικής διατομής, επιτρέπει και την περιστροφή στις 78σαλ, μια κομψή λύση που επιτρέπει την αξιοποίηση συλλογών με παλιούς δίσκους.
Ο βραχίονας του νέου Debut έχει ευθύγραμμο στέλεχος από συνδυασμό αλουμινίου και ανθρακονημάτων, σταθερό headshell και συμβατική καρντανική ανάρτηση με μεταλλικά μέρη από αλουμίνιο. Το αντίβαρο για την ρύθμιση της δύναμης ανάγνωσης (η οποία γίνεται στατικά) ενσωματώνει υλικό απόσβεσης και η ρύθμιση της δύναμης αντιολίσθησης γίνεται με αναρτημένο αντίβαρο. Η έλλειψη βαθμονόμησης στο κυρίως αντίβαρο, αντισταθμίζεται από το ότι, στην συσκευασία, ο χρήστης βρίσκει έναν απλό καλιμπραρισμένο ζυγό που θα τον διευκολύνει να κάνει την σωστή ρύθμιση. Η βάση του βραχίονα επιτρέπει την ρύθμιση του VTA ενώ, επίσης, μπορεί να ρυθμιστεί και το αζιμούθιο της κεφαλής, για να αντισταθμιστούν τυχόν αποκλίσεις από την καθετότητα. Το armrest περιλαμβάνει έναν μικρό μαγνήτη που σταθεροποιεί το στέλεχος όταν αυτό βρίσκεται στην θέση του, αλλά, κατά την γνώμη μου, δεν παρέχει επαρκή προστασία από ατυχήματα. Είναι, σίγουρα, καλή ιδέα, η οποία δίνει πολύ θετική αίσθηση, αλλά θα έπρεπε να συνδυάζεται και από ένα μηχανικό κλείδωμα, για πιο μόνιμη ασφάλιση (μπορείς, βεβαίως, να χρησιμοποιήσεις ένα σύρμα, ή κάτι άλλο σχετικό).
Το πλατό συνοδεύεται από μια προεγκατεστημένη κεφαλή Pro-Ject Pick It Pro Balanced. Αυτή είναι μια κεφαλή κινητού μαγνήτη, με ελλειπτική ακίδα, η οποία έχει σχεδιαστεί σε συνεργασία με την Ortofon (φαίνεται αυτό και από το προφίλ του κελύφους της, το οποίο ομοιάζει με αυτό της σειράς 2Μ), με τρόπο που να πληροί της απαιτήσεις για balanced σύνδεση.
Ο χρήστης έχει στη διάθεσή του δύο εξόδους προς τον προενισχυτή phono. Μια κλασική, single ended, με επίχρυσα βύσματα RCA και ακροδέκτη γείωσης και μια balanced με βύσμα mini XLR 4-pin, το οποίο απαιτεί ειδικό καλώδιο και προενισχυτή phono με balanced είσοδο. Δεν υπάρχουν πολλοί τέτοιοι προενισχυτές (κακώς κατά τη γνώμη μου), αλλά η Pro-Ject προσφέρει, αυτή τη στιγμή, τρία μοντέλα, με αυτή την δυνατότητα σύνδεσης (το ένα, μάλιστα, βασίζεται σε λυχνίες -για τους πολύ μερακλήδες).
Στην συσκευασία, ο χρήστης θα βρει ακόμη, δύο αξεσουάρ της σειράς “Ε” της εταιρίας, το Puck E ένα βάρος σταθεροποίησης του δίσκου (δεν είναι clamp, δεν έχει μηχανισμό σύσφιξης) και το καλώδια Connect It E (RCA/RCA), με αγωγούς από χαλκό υψηλής ποιότητας, ξεχωριστή γραμμή γείωσης και βύσματα που δείχνουν πολύ ποιοτικά από την άποψη της επαφής με το θηλυκό βύσμα.
Η συναρμολόγηση του Debut Reference 10 δεν κρύβει κάποια ιδιαίτερη δυσκολία. Με την κεφαλή τοποθετημένη, το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να ρυθμίσεις την οριζοντίωση, την δύναμη ανάγνωσης (εύκολο επειδή υπάρχει ο ειδικός ζυγός), να βάλεις το αντίβαρο του αντισκέιτινγκ στην μέση της κλίμακας (αυτό προτείνει η εταιρία), να τοποθετήσεις υποπλατό/πλατό και ιμάντα και να κάνεις την σύνδεση με τον προενισχυτή. Ο προχωρημένος χρήστης, μπορεί, φυσικά να παίξει με το αντισκέιτινγκ, το VTA και το αζιμούθιο για να βελτιστοποιήσει τα πράγματα.
Η αίσθηση κατά την χρήση ήταν πολύ καλή. Η εκκίνηση του πλατό είναι σχεδόν άμεση, ο διακόπτης “ακούγεται” ποιοτικός και το lift του βραχίονα είναι όσο πρέπει αργό κατά την κάθοδο. Στο δείγμα της δοκιμής, η άνοδος του βραχίονα ήταν λίγο… ζωηρή και έδειξε να θέλει μια σχετική προσοχή -το συνηθίζεις γρήγορα.
Για τις ανάγκες της ακουστικής αξιολόγησης, το Reference 10 συνδέθηκε μέσω των single ended εξόδων με τον προενισχυτή phono αναφοράς (Rotel RHQ-10 Michi), ρυθμισμένο για κεφαλή κινητού μαγνήτη, ενώ το υπόλοιπο σύστημα ήταν το γνωστό, Melos Plus Series Line, Parasound HCA3500, ATC SCM50 PSL.
Ακούγοντας με το Reference 10 πικάπ…
Η πρώτη εντύπωση που αποκομίζεις ακούγοντας το Reference 10 είναι ότι έχεις να κάνεις με ένα ήσυχο σύστημα, γρήγορο, δυναμικό και ευχάριστο στον ήχο του συνολικά, με καλή τονική ισορροπία και καλή στερεοφωνική εικόνα, κομμένο και ραμμένο στα μέτρα κάθε ακροατή που θέλει ένα εργαλείο για να αξιοποιήσει την δισκοθήκη του. Τον μεγαλύτερο ρόλο σε αυτή την αρχική αίσθηση, τον παίζει, εμφανώς, η κεφαλή: Μπορεί να “σηκώσει” με άνεση την πληροφορία από το αυλάκι, να δημιουργήσει μια μεγάλη εικόνα και φάνηκε να έχει καλή έκταση, τόσο χαμηλά όσο και ψηλά. Ευχάριστη, με καλές δυνατότητες σε θέματα διαφάνειας και άνεση στην περιγραφή των μεσαίων συχνοτήτων, είναι σε θέση να προσφέρει ένα πολύ καλό αποτέλεσμα. Ωστόσο, από την δοκιμή μου δημιουργήθηκε η εντύπωση ότι το υπόλοιπο σύστημα μπορεί να υποστηρίξει κεφαλές ανώτερης κατηγορίας, δίνοντας έτσι έναν πολύ σαφή δρόμο αναβάθμισης του συστήματος. Τούτου λεχθέντος, με βάση τις επίσημες τιμές στην Ελλάδα, η Pro-Ject ζητάει €1300,- για ένα σύστημα που περιλαμβάνει μια κεφαλή της οποίας η τιμή, αν την αγοράσεις “σκέτη” είναι €275,- δηλαδή το ίδιο το Debut υπολογίζεται λίγο πάνω από τα €1000,- . Πρόκειται για μια καλή ευκαιρία, με βάση τα όσα άκουσα, ειδικά αν θέλεις να ξεκινήσεις απροβλημάτιστα, χωρίς τον πονοκέφαλο επιλογής κεφαλής. Βεβαίως, οι προχωρημένοι στο αντικείμενο της υψηλής πιστότητας (και ειδικά στον χώρο του βινυλίου), δεν αποκλείεται να προτιμούσαν να αποκτήσουν το Reference 10 “σκέτο” και να επενδύσουν σε μια σημαντικά ακριβότερη κεφαλή από την αρχή. Ίσως είναι ένα σενάριο που θα έπρεπε να εξετάσει η Pro-Ject (αν δεν το έχει κάνει ήδη).
Στις λεπτομέρειες τώρα, το πλατό της Αυστριακής εταιρίας ακούστηκε πολύ ήσυχο, χωρίς μηχανικούς θορύβους και ασάφειες, επιβεβαιώνοντας την αρχική εντύπωση ότι έχουμε να κάνουμε με μια καλοσχεδιασμένη πλατφόρμα. Αν ο δίσκος είναι πραγματικά ήσυχος, θα ακούσεις πραγματική ησυχία και αυτό δεν σχετίζεται μόνο με τον ίδιο τον θόρυβο και το πόσο ενοχλητικός είναι. Σχετίζεται, περισσότερο κατά τη γνώμη μου, με την απόδοση των δυναμικών και των μικρολεπτομερειών που συνθέτουν την στερεοφωνική εικόνα και εδώ, το Reference 10 τα πηγαίνει πραγματικά καλά. Το soundstage ήταν καλοσχηματισμένο και με σαφή όρια, ο εστιασμός των αντικειμένων σαφής και η περιγραφή του αέρα της σκηνής πολύ καλή. Το σύστημα με το Debut στην θέση της πηγής ακούστηκε δυναμικό με καλή αίσθηση ροής και καλές δυνατότητες περιγραφής.
Στην ησυχία που προσφέρει το πλατό πρέπει, βεβαίως, να προστεθεί και η τονική ισορροπία που είναι, επίσης, καλή. Χαμηλά, το σύστημα φάνηκε να προσφέρει καλή έκταση και άρθρωση, έλεγχο στην περιγραφή των όγκων και του σώματος και γρήγορα, γεμάτα και ρέοντα ρυθμικά μέρη. Δίσκοι με σοβαρές απαιτήσεις σε ρυθμό, ρολλάρουν πραγματικά ευχάριστα και το Reference 10 είναι αυτό που θα λέγαμε “ρυθμικό”.
Το μεσαίο ακούστηκε με σωστή αίσθηση παρουσίας, μαλακό και ξεκούραστο, διαφανές και ποτέ κουραστικό. Αν υπάρχει μια απόκλιση αυτή είναι προς την πλευρά της ευγένειας: Το Pro-Ject δεν θα κουράσει ποτέ, δεν θα σε αναγκάσει να μειώσεις την στάθμη και -σε κάποιο μέτρο- θα συγχωρήσει χαράξεις που είναι υπέρ το δέον σκληρές. Με την ευκαιρία, καλόν είναι να θυμόμαστε ότι δεν μπορεί μια συλλογή να περιλαμβάνει μόνο… super-cuts, σίγουρα ο Lichtenegger δεν το ξεχνάει.
Ψηλά, πήρα καλή έκταση και ταχύτητα και το σύστημα φάνηκε να έχει τον απαραίτητο αέρα για να ακούγεται πλήρες και ζωηρό με ισορροπημένο αρμονικό πλούτο. Τα όργανα με σημαντικό περιεχόμενο στην περιοχή αυτή, ακούγονται άνετα, ευχάριστα και έχεις την αίσθηση ότι δεν σου λείπει τίποτα. Σίγουρα, επίτευγμα της κεφαλής, αυτό.
Συμπέρασμα
Συνοψίζοντας, η Pro-Ject τίμησε, χωρίς αμφιβολία, την παράδοση του Debut. Έχουμε να κάνουμε με ένα καλοσχεδιασμένο σύστημα πλατό/βραχίονα, με πολύ καλή μηχανική συμπεριφορά, όλες τις απαραίτητες δυνατότητες ρύθμισης και, ταυτόχρονα, εύκολο στο στήσιμό του, το οποίο συνδυάζεται με μια ισορροπημένου χαρακτήρα κεφαλή (η οποία σου επιτρέπει να κάνεις και balanced σύνδεση). Αν θέλετε να κάνετε το βήμα προς το “βαθύ” αναλογικό Hi-Fi, μιλάμε για μια πολύ σεβαστή πρόταση, την οποία θα πρέπει να εξετάσετε προσεκτικά!
Τιμή Pro-Ject Audio Debut Reference 10 : 1.299,- €
Pro-Ject Audio – Αντιπροσωπεία – Διάθεση – Ακροάσεις
Σημεία Διάθεσης & Ακροάσεων Pro-Ject Audio
